ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 95

فهرست بوستان‌های شیراز

بوستان‌های شیراز پارک سعدی باغ جهان نما پارک ملت پارک سیزده ابان بوستان ولیعصر پارک ایرانی پارک لاله پارک بعثت پارک خلدبرین پارک انقلاب پارک شکوفه باغ طاووسیه پارک فضیلت پارک گلستان باغ دلگشا باغ ارم باغ ملی پارک پرواز پارک مروارید پارک خواجوی کر ...

فهرست بوستان‌های قزوین

فهرست زیر مجموعه‌ای از بوستان‌های شهر قزوین می‌باشد: بوستان ملاصدرا بوستان شهید مطهری بوستان حلیمه خاتون بوستان شهید بهشتی بوستان رز بوستان مجاهد بوستان شهید رجایی بوستان بانوی بهشت بوستان ابن سینا بوستان نواب بوستان گلبرگ بوستان الغدیر بوستان عب ...

پاراه

پاراه گذرگاهی باریک ویژه پیاده‌هاست که در آن هیچ گونه دیگری از شدآمد از جمله وسایل نقلیه موتوری یا غیرموتوری، دوچرخه یا اسب و. مجوز گذر و استفاده ندارد. این پاراه‌ها در مکان‌های گوناگونی یافت می‌شوند از مراکز شهر گرفته تا کشتزارها یا یال کوهستانه ...

پیاده‌راه

پیاده‌راه یا گذرگاه پیاده به هر نوع گذرگاه گفته می‌شود که ویژه عابرین پیاده باشد. پیادهراه در مراکز شهری، کنار جاده‌های بیرون شهر یا گردشگاه‌های طبیعی ساخته می‌شوند. پیاده‌راه یا محدوده‌های پیاده بخشی از فضاهای شهری هستند که بنا بر برخی دلایل وی ...

گذر (مسیر)

گُذر عبارت است از مسیر یا راه ی عموماً خاکی برای پیمایش. اصطلاح تریل به انگلیسی: trail در آمریکای شمالی به مسیرهای رودخانه‌ای و بزرگراهی هم اطلاق می‌شود. گذرها ممکن است تک‌منظوره باشند. برای نمونه گاه گذر فقط ویژهٔ پیاده‌روی یا مخصوص دوچرخه سواری ...

برگ‌ریز

خزان‌کننده یا برگریز تعریفی است برای نامیدن برخی درختان، درختچه‌ها و گیاهان دائمی که در بخش معینی از سال، همه برگ‌های خود را از دست می‌دهند. در مناطق معتدل و نیز مناطق شمالی فصل برگریزان برابر با پاییز و زمستان است. در دیگر نقاط جهان که شامل مناط ...

چرخه خورشیدی

چرخهٔ خورشیدی به تغیرات تناوبی در فعالیت‌های خورشید و در ظاهر آن گفته می‌شود. چرخهٔ خورشیدی، یا چرخهٔ فعالیت‌های مغناطیسی خورشید به‌طور معمول در هر یازده سال فعالیت خورشید کامل می‌شود. این چرخه در مقدار امواج رادیویی خورشید و ساختار خورشید، و همی ...

چرخه‌های میلانکوویچ

چرخه‌های میلانکوویچ به آن دسته از حرکات زمین می‌گویند که بر روی اقلیم تأثیر می‌گذارند. نام این چرخه‌ها از نام مهندس عمران و ریاضی‌دان صرب به نام میلوتین میلانکویچ گرفته شده‌است. پریود یا دوره گردش حرکت تقدیمی محور زمین حدود ۲۶۰۰۰ سال است. هم‌زمان ...

حلقه زمانی

حلقه زمانی طرحی خیالی در داستانها است که در آن بازه‌ای خاص از زمان به صورت متداول تکرار و تجربه می‌شود که اغلب هدف شخصیت داستان شکستن این چرخه است. گاهی از واژهٔ حلقه زمانی برای اشاره به یک حلقهٔ عادی استفاده می‌شود با اینکه هر دو آنها مشابه به ن ...

لکه خورشیدی

لکهٔ خورشیدی رویدادی موقت بر روی سطح خورشید است که به‌صورت لکه‌هایی تاریک‌تر از نواحی اطراف آنها به‌وسیلهٔ فعالیت‌های شدید شار مغناطیسی که مانع از انتقال گرما می‌شود به وجود می‌آید. این لکه‌ها به علت کاهش درجهٔ حرارت سطح خورشید در آن ناحیه‌ها به ...

شفق قطبی

شَفَق قُطبی یا اوشه یکی از پدیده‌های جوی کرهٔ زمین است. شفق قطبی پدیدهٔ ظهور نورهای رنگین و متحرک در آسمان شب است و معمولاً در عرض‌های نزدیک به دو قطب زمین که بر اثر برخورد ذرات باردارِ بادِ خورشیدی و یونیزه شدن مولکول‌های موجود در یون‌سپهر زمین ...

ابررسانایی

اَبَررسانایی پدیده‌ای است که در دماهای بسیار پایین برای برخی از مواد رخ می‌دهد. در حالت ابررسانایی مقاومت الکتریکی ماده دقیقاً صفر می‌شود و ماده خاصیت دیامغناطیس کامل پیدا می‌کند؛ یعنی میدان مغناطیسی را از درون خود طرد می‌کند. طرد میدان مغناطیسی ...

اثر اشتارک

به انتقال و شکافته شدن خطوط طیفی اتم‌ها و مولکول‌ها به دلیل حضور یک میدان الکتریکی خارجی ثابت، اثراشتارک گفته می‌شود. به مقدار این انتقال یا شکافت، انتقال و شکافت اشتارک گفته می‌شود. در میدان الکتریکی اعمال شده، اثر مرتبه اول خطی است در حالی که ا ...

اثر اشتارک کوانتومی

وقتی نیم‌رساناها به صورت لایه‌های خیلی نازک ساخته می‌شوند طیف نوری جذبی به دلیل محدود شدن حامل‌ها بین چاه پتانسیل یک بعدی کاملاً تغییر می‌کند، به این اثر، اثر اشتارک کوانتومی یا اثر محدودیت کوانتومی اشتارک می‌گوییم. در چاه‌های چندگانه محدودیت کوا ...

اثر بوهم-آهارونوف

اثر اهارانف-بوهم که گاهی اوقات اثر ارینبرگ-مسیدای-اهارونف بوهم نامیده می‌شود پدیده کوانتم مکانیکی است که توسط یک ذرهٔ باردار تحت تأثیر میدان الکترومغناطیسی در ناحیه‌ای که ذره را در بر نگرفته است ایجاد می‌شود. این پدیده به عنوان یکی از هفت پدیده ش ...

اثر تیندال

اثر تیندال ، که با نام پراکندگی تیندال مشخص می‌شود نوعی از پراکندگی نور توسط ذرات یک کلوئید یا ذرات ظریف در یک سوسپانسیون است. این اثر به افتخار فیزیک‌دان سده نوزدهم جان تیندال نامیده شده‌است و مشابه پراکندگی رایلی است از این جهت که شدت نور پراکن ...

اثر زیمان

اثر زیمان در فیزیک به شکافتگی خطوط طیفی اتم‌ها در حضور میدان مغناطیسی گفته می‌شود. این پدیده کاربردهای مهمی در تشدید مغناطیسی هسته‌ای و تصویرسازی تشدید مغناطیسی دارد. اثر زیمان به خاطر فیزیکدان هلندی پیتر زیمان نامگذاری شده است. در بیشتر اتم‌ها آ ...

اثر مارانگونی

اثر مارانگونی به پدیده انتقال جرمی اطلاق می‌گردد که در طول فصل مشترک دو سیال به سبب وجود گرادیان کشش سطحی میان آن دو رخ می‌دهد. هنگامی که اختلاف دما وجود دارد، از این پدیده با نام همرفت حرارتی-مویینگی نیز یاد می‌شود. این پدیده به شدت سرعت انتقال ...

اثر موسباور

اثر موسباور یا فلوئورسانس رزونانس هسته‌ای بدون پس‌زنی جذب و نشر بدون پس‌زنیِ پرتو گاما به‌وسیلهٔ هسته اتم در یک جامد است. مهمترین کاربرد این اثر در طیف‌بینی موسباور می‌باشد. این اثر در سال ۱۹۵۷ میلادی توسط رودولف لودویگ موسباور کشف شد.

پهن‌شدگی دوپلری

پهن‌شدگی دوپلری در فیزیک اتمی به معنای پهن شدن خطوط طیفی به دلیل اثر دوپلر و توزیع سرعت اتم‌ها یا مولکول‌هاست. سرعت‌های متفاوت ذرات منجر به شیفت‌های دوپلری متفاوت می‌شود و مجموع این شیفت‌هابه پهن شدگی دوپلری منجر می‌شوند. یک نمونه خاص پهن شدگی دو ...

تأخیر شاپیرو

تأخیر شاپیرو یا تأخیر زمانی گرانشی که پس از اروین شاپیرو نام‌گذاری شده‌است، پدیده‌ای است که موجب می‌شود سرعت نور هنگام عبور از کنار یک جرم بزرگ، برای ناظر دوردست کمتر به نظر برسد. این پدیده با نسبیت عام سازگار است و یکی از چهار آزمون کلاسیک این ن ...

سنتز سونوکمیکال

سنتز سونوشیمیایی فرایندی است که با استفاده از اصول سونوشیمی باعث می‌شود مولکول‌ها با استفاده از امواج اولتراسوند قدرتمند تحت واکنش شیمیایی قرار گیرند. سونوشیمی نقاط داغی ایجاد می‌کند که می‌تواند به دمای بسیار بالا ، فشار بیش از ۱۰۰۰ اتمسفر و نرخ ...

شکست (امواج)

شکست نور یک پدیده نورشناسی است که در آن نور رسیده از یک منبع نورانی به خاطر تغییر سرعت در دو محیط با ضریب شکست متفاوت تغییر مسیر می‌دهد. هنگامی که شخص به این نور نگاه می‌کند گویی که نور دچار شکست شده‌است. شکست نور تابع قانون اسنل است. سرعت نور در ...

فاجعه فرابنفش

فاجعه فرابنفش یا فاجعه ریلی جینز اشاره به نتیجه‌ای دارد که ناشی از اصول فیزیک کلاسیک تقسیم مساوی انرژی و تابش نوسانگرهای باردار برای توضیح تابش جسم سیاه در طول موجهای کوتاه است. تابع توزیعی که بر این اصول پایه‌گذاری شده بنام قانون رایلی-جینز متنا ...

حرکت

حرکت یا جنبش در فیزیک به معنی تغییر مکان جسم در ارتباط با زمان است. حرکت در فیزیک از نیرو ناشی می‌شود و با مفاهیم سرعت، شتاب، جابجایی و زمان مرتبط است. بنا بر قانون اول نیوتن، سرعت یک جسم تنها در حالتی تغییر می‌کند که نیرویی جدید به آن وارد شود؛ ...

برخورد

در برخورد دو جسم در زمان کوتاه تماس، نیروهایی به هم اعمال می‌کنند. به علت برقراری قانون سوم نیوتون در مورد نیروهای برخوردی، نیرویی که یکی از اجسام به دیگری وارد می‌کند از نظر اندازه مساوی ولی در خلاف جهت نیرویی است که از طرف جسم مقابل به آن وارد ...

تکانه

تَکانه ، یا مومنتوم از کمیت‌های برداری در فیزیک است. در واقع کمیتی است که میزان نیروی لازم برای توقف جسم را توصیف میکند. این کمیت در تعریف قانون دوم نیوتون مورد استفاده قرار گرفت. حاصل‌ضرب جرم شیء در سرعت برداری آن در هر لحظه، تکانه شیء در آن لحظ ...

چرخ

چَرخ ابزاری است گِرد که کاربردهای گوناگون دارد؛ ولی نخستین و مهم‌ترین کاربرد آن کاهش اصطکاک و تسهیل حرکت است. چرخ از مهم‌ترین اختراعات انسان است که در هزارهٔ چهارم پیش از میلاد در سرزمین باستانیِ سومر ساخته شد. گاهی اعتبار نخستین تصویر از اسباب ن ...

سرعت برداری

سرعت برداری یک اندازه‌گیری بُرداری، از مقدار و جهت جابجایی است. مقدار مطلق بزرگی سرعت، تندی نامیده می‌شود. سرعت را همچنین می‌توان به‌صورت نرخ جابجایی تعریف کرد.

تعادل ترمودینامیکی

تعادل ترمودینامیکی ، در سیستم‌های ترمودینامیکی، به حالتی گفته می‌شود که در آن، سیستم در حالت تعادل مکانیکی، تعادل شیمیایی و تعادل گرمایی باشد. وقتی که مختصات ترمودینامیکی یک سیستم به هر طریقی، چه خود به خود و چه به سبب عوامل خارجی تغییر کنند، گفت ...

رفتار حرارتی اسپیندل

تحلیل حرارتی اسپیندل ماشین‌های CNC اثبات سالم بودن ماشین CNC همیشه یکی از مهم‌ترین کارهای محققان برای تولید با دقت بالاست. خطاهایی که روی درست کارکردن ماشین ابزار تأثیر می‌گذارند می‌توانند به ۳ دستهٔ زیر تقسیم‌بندی شوند: ۱- خطاهای هندسی ۲- خطاهای ...

سامانه ترمودینامیکی

سامانه ترمودینامیکی به بخشی از جهان گفته می‌شود که در حال بررسی است. این بخش به وسیلهٔ مرزهایی از محیط اطراف خود جدا می‌شود. این مرزها می‌توانند فیزیکی با فرضی باشند. بقیه جهان محیط نامیده می‌شود.

فراسرمایش

فرا سَرمایـِش فرایندی است که در آن مایعات، طی سرد شدن سریع، بدون هسته‌زایی به دمایی پایین‌تر از نقطه انجماد معمولی خود می‌رسند، بدون اینکه منجمد شوند. مایع فراسرد حالتی شبه‌پایدار دارد و با اضافه کردن مقدار بسیار کمی از جامد یا در صورت تشکیل یک ک ...

فرایند برگشت‌پذیر

فرایند برگشت‌پذیر فرآیندی است که بدون بر جای گذاشتن هیچ اثری روی اطراف می‌تواند معکوس شود. یعنی سیستم و اطراف، هردو، در انتهای فرایند برگشت‌پذیر به حالت‌های اولیه خود بر می‌گردند. همچنین می‌توان گفت فرایند برگشت‌پذیر بر خلاف فرایند برگشت‌ناپذیر م ...

فرایند بی‌دررو

فرایند بی دررو یا فرایند آدیاباتیک فرایندی است که در طول مدت زمان انجام واکنش، گرما بین سیستم و محیط مبادله نمی‌شود. فرض کنید مقداری گاز در پیستونی عایق داریم. بر اساس قانون اول ترمودینامیک چنانچه به وسیلهٔ این پیستون گاز را متراکم کنیم، بر روی گ ...

فرایند گرمازا

در ترمودینامیک، فرایند گرمازا یا فرایند اکسوترمیک ؛ یک فرایند یا واکنشی را توصیف می‌کند که انرژی را از سیستم به محیط اطراف آن تخلیه می‌کند؛ معمولاً به شکل گرما، یا همچنین به شکل نور ، برق ، یا صدا. اصطلاح برای نخستین بار توسط مارسلین بارتلت، دانش ...

فرایند هم‌آنتالپی

فرآیند هم‌آنتالپی یا فرایند هم‌اندرتافت ، فرایندی است که طی آن آنتالپی H یا آنتالپی مخصوص h آن سامانه تغییر نمی‌کند. در حالت پایدار، در فرایند جریان پایدار، می‌توان تغییرات بزرگ در فشار و دمای سیال داشت درحالی که فرایند همپنان هم‌آنتالپی باقی مان ...

فرایند هم‌فشار

در ترمودینامیک، فرآیند هم‌فشار یا فرآیند ایزوباریک فرآیندی ترمودینامیکی است، که در آن فشار سیستم ثابت می ماند: Δ p = 0 {\displaystyle \Delta p=0}. گرمای منتقل شده به سیستم کار انجام می‌دهد. این گرمای منتقل شده، انرژی داخلی سیستم را نیز تغییر می‌د ...

تاریخ طبیعی (پلینی)

تاریخ طبیعی ، دانشنامه‌ای است که در حدود سال‌های ۷۷ تا ۷۹ میلادی توسط پلینی بزرگ تالیف شد. این اثر یکی از بزرگ‌ترین کارهای منفرد است که از زمان امپراتوری روم تا دوران نوین به جا مانده است و حاکی از این است که همهٔ حوزه‌های دانش باستان را بر پایهٔ ...

تاریخ طبیعی سلبورن

تاریخ طبیعی و دوران باستان سلبورن نام کتابی است نوشته طبیعی‌دان و پرنده‌شناس انگلیسی، گیلبرت وایت. این کتاب که نخستین بار در ۱۷۸۹ به چاپ رسید و برخی آن را منبع الهام دانشمندانی چون چارلز داروین می‌دانند، در دنیای کتاب‌های انگلیسی‌زبان پس از کتاب ...

ساحل کوروماندل

ساحل کوروماندل ساحل جنوب شرقی شبه قاره هند است که بین قسمت‌های شرقی و خلیج بنگال در اقیانوس هند قرار گرفته است. خط ساحلی جنوب شرقی False Divi در شمال و Kanyakumari در جنوب قرار دارد. تعریف کوروماندل می‌تواند شامل سواحل شمال غربی جزیره سریلانکا هم ...

منطقه طبیعی

منطقهٔ طبیعی ، یک واحد پایهٔ جغرافیایی است. معمولاً منطقهٔ طبیعی به منطقه‌ای گفته می‌شود که به سبب داشتن ویژگی‌های طبیعی مشترکی که دارد؛ از دیدگاه جغرافیایی، زمین‌شناسی، و اقلیم‌شناسی ، از دیگر منطقه‌ها متمایز است. از دیدگاه بوم‌شناسی، به نظر می‌ ...

جنگل‌سازی

جنگل‌سازی عبارتست از ایجاد جنگل یا بیشه در مناطقی که هیچ نوع پوشش قبلی درخت وجود نداشته‌است. بسیاری از سازمانهای دولتی و غیردولتی به‌طور مستقیم درگیر برنامه‌های جنگل‌کاری برای ایجاد جنگلها جهت افزایش جذب کربن هستند. بعضی اوقات از ابزارهای ویژه ما ...

درخت

درخت یا دار گیاهان بزرگ چوبی دیرپا را گویند. در گیاه‌شناسی درخت یکی از بادوام‌ترین گیاهان است که با رشد کردن ساقه یا تنه از برگها نگهداری می‌کند. در برخی از تعریف‌ها از کاربردهای درخت از جمله این است که تنها گیاه چوبی است. تنها گیاهی است که از آن ...

کنده

کُنده بخشی از تنه درخت است که پس از بریده شدن اصل تنه درخت بر روی زمین باقی می‌ماند و ریشه‌ها به آن وصل است. در بیشتر کنده‌ها حلقه‌هایی مربوط به دوره‌های رشد درخت دیده می‌شود که مطالعه آن‌ها شاخه‌ای علمی به نام تاریخ‌شماری درختی را تشکیل می‌دهد. ...

یوگی (شخصیت کارتونی)

یوگی یکی از شخصیت‌های کارتون خانوادگی ایجاد شده توسط هانا-باربرا که در تعداد زیادی از کتاب‌های کمیک، نمایش‌های تلویزیوتی پویانمایی و فیلم‌ها ظاهر شده‌است. در آغاز یوگی، یکی از شخصیت‌های فرعی مجموعه کارتونی نمایش هاکلبری هوند بود و بعدها به خاطر م ...

باغ گیاهشناسی آبرن

باغ گیاه‌شناسی آبرن یک باغ گیاه‌شناسی واقع در شهر آبرن، نیو ساوت ولز، استرالیا. است. باغ در سال ۱۹۷۷ تأسیس شد و مساحتی در حدود ۹٫۷ هکتار داشت. دراین باغ دو دریاچه، آبشار و پل‌هایی وجود دارد. رودخانه داک یا اردک در میان باغ رد می‌شود. این باغ توسط ...

دوروتی استنگ

دوروتی استنگ) خواهر روحانی اهل ایالات متحده آمریکا بود. وی در برزیل متولد شد و از اعضای گروه مذهبی کلیسای کاتولیک خواهران بانوی نامور ما بود که در شهر آناپو در استان پارا در حوضه آمازون برزیل به قتل رسید. استانگ در تلاشهایش از فقرا و محیط زیست دف ...

آزاد (گیاه)

آزاد یا آقچه یا آغاج درختی است از خانوادهٔ نارونیان که در همهٔ جنگل‌های شمال ایران وجود دارد. این درخت تنومند و بلند است و چوب آن را برای ساختن شانه و پوشاندن پل و سقف بنا به‌کار می‌برند.

آووکادو

آووکادو یا گلابی تمساح یا خوجدیس نام درخت و میوه ای است که در مناطق گرمسیری و مناطقی با اقلیم مدیترانه‌ای می‌روید و میوه‌ای گوشتی و سبز و براق با هسته‌ای درشت دارد. تکثیر این گیاه معمولاً از طریق پیوند زدن انجام شده و این کار باعث بهبود کیفیت و ا ...